Մեսրոպ Մաշտոցը և հայ գրերի գյուտը

Մեսրոպ Մաշտոցի պատմական առաքելությունը: IV դարի վերջում մայրենի լեզվով գիր և գրականություն ունենալն ազգապահպան խնդիր էր դարձել, քանի որ հայերեն գրավոր լեզուն կենսական անհրաժեշտություն էր թե´ պետության, թե´ եկեղեցու և դրանով իսկ ներկա ու ապագա սերունդներին դաստիարակելու և կրթելու համար: Հայաստանում քրիստոնեությունը պետական կրոն հռչակվելուց հետո հայոց լեզվով եկեղեցական գրականության բացակայությունը, առավել ևս Աստվածաշնչի ասորերենով և հունարենով ընթերցումներն անհնարին էին դարձնում ժողովրդի լայն խավերին ծանոթանալու քրիստոնեական վարդապետությանը Continue reading “Մեսրոպ Մաշտոցը և հայ գրերի գյուտը”

Մոլորակներ`Սատուրն,Ուրան,Նեպտուն, Յուպիտեր

Սատուրն

Սատուրնը արեգակնային համակարգի 6-րդ մոլորակն է: Սատուրնը իր մեծությամբ զիջում է միայն Յուպիտերին։ Արեգակից գտնվում է 9,54 ա.մ. հեռավորության վրա և նրա շուրջը 9,6 կմ/վ արագությամբ պտտվում է 29,46 տարում։Սատուրնը իր մեծությամբ զիջում է միայն Յուպիտերին։ Արեգակից գտնվում է 9,54 ա.մ. հեռավորության վրա և նրա շուրջը 9,6 կմ/վ արագությամբ պտտվում է 29,46 տարում։Սատուրնը միակ մոլորակն է, որի խտությունը ավելի փոքր է, քան ջրինը։

Յուպիտեր

Յուպիտերն Արեգակնային համակարգի ամենամեծ մոլորակն է։ Յուպիտերի զանգվածը կազմում է Արեգակի զանգվածի ընդամենը մեկ հազարերորդը (0.1%), միևնույն ժամանակ՝ այն երկուսուկես անգամ մեծ է Արեգակնային համակարգի մնացած բոլոր մոլորակների ընդհանուր զանգվածից։

  1. Յուպիտերն ունի շատ ուժեղ մագնիսական դաշտ, այս մոլորակի վրա Դուք կկշռեք երկուսուկես անգամ ավելին, քան Երկրի վրա: Յուպիտերի մագնիսական դաշտը 14 անգամ հզոր է Երկրի մագնիսական դաշտից, այն ունի 4.2 գաուս (0.42 մՏ) լարվածություն հասարակածում և մինչև 10–14 գաուս (1.0-1.4 մՏ)՝ բևեռներում։
  2. Յուպիտերի մեկ պտույտն Արեգակի շուրջ տևում է 11.86 երկրային տարի: Շուրջ մեկ ամիս է տևում, որ Յուպիտերը տեղափոխվի մեկ համաստեղությունից մյուսը:
  3. Յուպիտերն ունի շատ յուրահատուկ ամպային շերտ: Մոլորակի վերին մթնոլորտը բաժանված է շրջանների և ամպային գոտիների, որոնք կազմված են ամոնիակի բյուրեղներից, ծծմբից և այդ երկու միացությունների խառնուրդից:
  4. Յուպիտերի վրա տեղի են ունենում մի շարք մթնոլորտային երևույթներ, փոթորիկներ, կայծակներ և բևեռափայլեր, որոնք մի քանի անգամ ավելի մեծ են ու հզոր, քան Երկրի վրա։
  5. Յուպիտերն ունի բացահայտված 67 արբանյակ, որոնցից ամենամեծերը՝ Իոն, Եվրոպան, Գանիմեդը և Կալիստոն, հայտնաբերվել են դեռևս Գալիլեո Գալիլեյի կողմից 1610 թվականին, որի պատճառով էլ հաճախ կոչվում են Գալիլեյան արբանյակներ։
  6. Յուպիտերն Արեգակնային համակարգի ամենակարճ օր ունեցող մոլորակն է: Այս մոլորակի պտույտն ամենաարագն է Արեգակնային համակարգի մոլորակների մեջ, այն իր առանցքի շուրջ կատարում է մեկ ամբողջական պտույտ 9 ժամ 55 րոպեում:
  7. Յուպիտերի դիտումների մասին առաջին անգամ գրառվել է բաբելոնյան աստղագետների կողմից մ.թ.ա. 7-8 դարերում:
  8. Յուպիտեր մոլորակը կոչվում է հռոմեական դիցաբանության գլխավոր աստծո անունով և բառացի նշանակում է «Օ՜, երկնքի հայր աստված»: Հունական դիցաբանությունում համապատասխանում է Զևսին, որի մյուս անունն էր Դիոս:
  9. Յուպիտեր մոլորակի հին հայկական անվանումն է Լուսնթագ, իսկ հունական դիցաբանության նմանությամբ այնուհետև կոչվել է գլխավոր աստծո՝ Արամազդի անվամբ (Արամազդա մոլորակ):

 

Ուրան

ւրանը Արեգակից հեռավորությամբ` յոթերորդ, և մեծությամբ Արեգակնային համակարգի երրորդ մոլորակն է: Այն տրամագծով 4 անգամ մեծ է Երկրից և այնքան հեռու է նրանից, որ անզեն աչքով շատ հազվադեպ է երևում: Ուրանը հայտնաբերել է անգլիացի աստղագետ Վ. Հերշելը 1781 թ-ին: Մոլորակն իր անվանումն ստացել է հին հունական դիցաբանության մեջ երկինքն անձնավորող աստվածության՝ Ուրանոսի անունից:

Ի տարբերություն մյուս մոլորակների՝ Ուրանի պտտման առանցքն այնքան է թեքված, որ գտնվում է գրեթե նրա ուղեծրային հարթության մեջ: Այնպիսի տպավորություն է ստեղծվում՝ ասես Ուրանը «պառկած» է կողքի վրա: Այդ պատճառով ուղեծրով շարժվելիս Ուրանի բևեռները տարիներ շարունակ ուղղված են դեպի Արեգակը, և այդ ժամանակ տվյալ բևեռում ավելի տաք է, քան մոլորակի մյուս մասերում: Սրանով Ուրանը տարբերվում է մյուս մոլորակներից, որոնց բևեռներում մշտապես ցուրտ է:

Աստղագետները ենթադրում էին, որ օղակներ ունի միայն Սատուռնը, սակայն 1977 թ-ին հայտնաբերեցին Ուրանի` մինչև 1 մ չափերի քարաբեկորներից կազմված 11 օղակներ: Ուրանի օղակները դժվար է աստղադիտակով տեսնելը, որովհետև դրանք շատ նեղ են (մեծամասնության լայնությունը 10 կմ-ից փոքր է), իսկ  նյութն ամենամութն է Արեգակնային համակարգում:

 

Նեպտուն

Նեպտուն, Արեգակնային համակարգի ութերորդ և ամենահեռու մոլորակն է։ Նեպտունը հանդիսանում է չորրորդ մոլորակը ըստ տրամագծի մեծության և երրորդը ըստ զանգվածի: Նեպտունի զանգվածը 17,2 անգամ, իսկ հասարակածի տրամագծի մեծությունը 3,9 անգամ մեծ է Երկրից: Մոլորակը անվանվել է հռոմեական ծովերի աստծո պատվին։ Նրա աստղագիտական նշանն է , Նեպտունի եռաժանին։

Հայտնաբերվելով 1846 սեպտեմբերի 23-ին, Նեպտունը դարձավ երկրորդ մոլորակը, որը հայտնաբերվել էր մաթեմատիկական հաշվարկների շնորհիվ, այլ ոչ պարբերական դիտարկումների միջոցով։ Ուրանի ուղեծրի չկանխատեսված փոփոխությունների հայտնաբերումը ի հայտ բերեց անհայտ մոլորակի մասին տեսությունը, որի ձգողության ուժի ազդեցությամբ էլ պետք է պայմանավորված լինեին այդ փոփոխությունները։ Նեպտունը հայտնաբերվեց կանխագուշակված դիրքի սահմաններում։ Շուտով, հայտնաբերվեց նաև նրա առաջին արբանյակը՝ Տրիտոնը, սակայն մնացած 12 արբանյակները, որոնք հայտնի են հիմա, չեն հայտնաբերվել մինչև XX դար: Նեպտունին հասել է միայն մեկ տիեզերական սարք, «Վոյաջեր-2», որը անցել է մոլորակի մոտով 1989 թվականի օգոստոսի 25-ին։

Ձմերուկը միրգ է,հատապտուղ,թե բանջարեղեն

%d5%b1%d5%b4%d5%a5%d6%80%d5%b8%d6%82%d5%af

Երեխանները և մեծահասակները բոլորը սիրում են վայելել հյութալի և մեծ  ձմերուկ:Բայց մի հարց կա `ձմերուկը հատապտուղ է,միրգ թե ընդանրապես`բանջարեղեն,հավանաբար, պատասխանել միանգամից կարող է շատ քիչ մարդ:Մեզ սովորեցրել են,որ ձմերուկը հատապտուղ է,բայց եկեք նայենք,արդյոք դա այդպես է:Հատապտուղների շարքի ներկայացուցիչները ունեն տարբեր հատկություններ,որը նաև ունի ձմերուկը:Եվ այսպես հատապտուղների առանձնահատկությունները`հատապտուղը պետք է ունենա պտղամիս,հատապտուղը պետք է ունենա շատ քանակի սերմեր,պտուղը պետք է ունենա պինդ կեղև ,որպեսզի ապահովի պաշտպանություն արտաքին հնարավոր վնասվածքներից:

 

Հիմա դիտարկենք ձմերուկը

Պտղամիսը `ամբողջ քաղցր մասը հենց բաղկացած է քաղցր և հյութալի պտղամսից:Կորիզը`այսինքն սերմերը ձմերուկի մեջ կա ինչքան ուզես:

Կեղևը`բոոլորին հայտնի է,որ ձմերուկը  ունի  հիշվող հաստ և կանաչ գծերով  կեղև,որը չես խառնի ուրիշի հետ:

 

Դրա համար էլ , չնայած  արտաքին տեսքով ձմերուկը շատ նման չէ տիպիկ հատապտուղներին,ինչպիսին են կեռասը և փշահաղարջը ,բայց ամբողջությամբ համապատասխանում է նկարագրին և համընկնում է այնպիսի կատեգորիայի  հետ ինչպիսին<<հատապտուղներն>>են:Բայց դա  դեռ ամբողջը չէ բոլոր հատապտուղները բաժանվում են ենթատեսակների և մեր ձմերուկը պատկանում  է դդմատեսակների կատեգորիային:Դա ավելի է նման ճշմարտությանը,ձմերուկը  և դդումը ունեն  լրիվ արդարացված արտաքին նմանություն:

Այսպիսով,ստացվում է ,որ  հատապտղի յուրահատուկ տեսակափոխությունը կոչվում է  դդմազգի:Համապատասխանաբար,ճիշտ է անվանել ձմերուկի պտուղը `դդմազգի:

  Дети и взрослые все любят лакомится сочным и большим арбузом. Но на вопрос, что это ягода или фрукт или вообще овощ, наверное, ответить сходу сможет далеко не каждый человек. Нас приучили, что арбуз относится к ягодам, но давайте разберём действительно ли это так?

Представители отряда «ягодовидных плодов» имеет ряд свойств, которыми обладает арбуз. Итак основные отличительные свойства ягод: ягода должна иметь мякоть; у ягоды должны быть семена в большом количестве; у плода должна присутствовать твердая кожура, что бы обеспечивать защиту от возможных посторонних повреждений.

Теперь рассмотрим арбуз:

Мякоть – вся сладкая часть как раз состоит из сочной сладкой мякоти. Семена – косточек, то есть семян в арбузе хоть отбавляй. Вспомните, когда кушаешь сахарную дольку арбуза, то и дело приходится выплёвывать тёмные семечки. Кожура – всем известно, что арбуз обладает запоминающейся толстой и зелёной в полосочку кожурой, которую ни с какой другой не спутаешь.

Поэтому, хотя по внешнему виду арбуз и не сильно похож на типичные ягоды, такие как черешня или крыжовник, но полностью соответствуют описанию и попадает в такую категорию как «ягоды». Но и это ещё не всё, ведь все ягоды делятся на подвиды и наш арбуз относится к категории тыквенных плодов и растений. Это уже больше похоже на правду, арбуз и тыква имеют вполне оправданное внешнее сходство.

Таким образом выходит, что уникальное видоизменение ягоды называется тыквина.

Соответственно, правильно называть плод арбуза – тыквина.

Աշնանային ընթերցանություն`Հարրի Փոթթերը

Մի տղա կար նրա անունը Հարրի Փոթթեր էր:Նրա մայրը և հայրը եղել էին շատ հայտնի  կախարդներ:Հարրին դեռ փոքր էր երբ նրա  մայրիկը և հայրիկը մահացան;Օրերից մի օր մի չար կախարդ է լինում գալիս է Հարրիի տուն և սպանում նրա ծնողներին Հարրին էլ է ուզում սպանել Հարրին փոքր է լինում,սակայն այնքան ուժեղ է լինում,որ  կախարդը չի կարողանում սպանել նրան,միայն Հարրի ճակատին մի կայծականման սպի է առաջանում:Հարրին ապրում էր իր քեռիի,մորաքույրի  և նրա եղբայր`Դադլիի հետ:Մի անգամ մի հսկա գալիս է Հարրի մոտ և ասում է ,որ նա կախարդ է:Հարրին շատ է զարմանում և ուրախանում:Նրան ամեն տարի տանում են <<Հոգվորթս>> դպրոց:Հարին ունենում է շատ ընկերներ,բայց նրա ամենամոտիկ ընկերներն էին Հերմիոնան և:Հարրին այնտեղ շատ փորձություններ են հանդիպում և նա հաղթահարում է այդ  փորձությունները:

Տիեզերք

Տիեզերքը մեզ շրջապատող անսահման և հավերժական նյութական աշխարհն է, Երկրից մինչև տիեզերական տարածության ամենահեռուներում ֆիզիկապես գոյություն ունեցող ամեն ինչը:  Continue reading “Տիեզերք”

Эко стиль

ЭКО-СТИЛЬ – интерьер, выполненный из натуральных материалов, дающий ощущение свежести и единения с природой. В эко стиле используется дерево, камень, глина, стекло, ткани из натуральных материалов.  Continue reading “Эко стиль”